Waarom levende planten gebruiken?

“`

Levende planten geven een paludarium een natuurlijke uitstraling. Voor stekelnekagamen zijn ze
echter vooral functioneel. Dichte bladeren bieden beschutting, terwijl stevige stengels en takken
extra structuur aan de leefomgeving geven.

Beschutting en rust

Stekelnekagamen voelen zich doorgaans veiliger wanneer ze zich tussen bladeren kunnen terugtrekken.
Daarom mogen verschillende delen van het verblijf dichtbegroeid zijn. Tegelijkertijd moeten open
routes tussen de belangrijkste klimtakken behouden blijven.

Drinkdruppels

Na een sproeibeurt blijven waterdruppels op bladeren liggen. Daardoor krijgt het dier naast het
watergedeelte nog een natuurlijke drinkmogelijkheid. Brede, licht aflopende bladeren zijn hiervoor
bijzonder bruikbaar.

Vochtige microklimaten

Planten houden plaatselijk vocht vast en verminderen de directe luchtstroming. Hierdoor ontstaan
vochtige en drogere zones. Toch blijft ventilatie noodzakelijk, omdat permanent stilstaande en
verzadigde lucht schimmelgroei kan bevorderen.

Ondersteuning van het paludarium

Wortels helpen de bodemstructuur vast te houden. Bovendien nemen planten een deel van de aanwezige
voedingsstoffen op. Ze vervangen echter geen drainage, filtering of regelmatig onderhoud.

“`

Zijn alle tropische planten veilig?

“`

Nee, niet iedere kamerplant is geschikt voor een paludarium. Sommige soorten bevatten irriterende
stoffen. Andere planten hebben scherpe bladranden, doornen of kwetsbare stengels.

Stekelnekagamen eten normaal gesproken vooral dierlijk voedsel. Toch kunnen ze tijdens het jagen
per ongeluk in een blad bijten. Bovendien kan plantensap aan een voedseldier, bek of oog terechtkomen.
Daarom is een voorzichtige plantkeuze verstandig.

Beoordeel iedere plant op

• giftige of irriterende plantensappen;
• scherpe bladeren of doornen;
• stevigheid van stengels en bladeren;
• mogelijke resten van bestrijdingsmiddelen;
• geschiktheid voor hoge luchtvochtigheid;
• lichtbehoefte;
• wortelgedrag en uiteindelijke grootte;
• bereikbaarheid voor snoei en onderhoud.

“`

De verschillende plantzones in een paludarium

“`

Niet iedere plek in het paludarium heeft dezelfde omstandigheden. Bovenin is het vaak warmer en
lichter, terwijl de bodem koeler en vochtiger blijft. De oeverzone krijgt bovendien te maken met
opspattend water.

Kies dus eerst de standplaats en zoek daar vervolgens een passende plant bij. Andersom werken
leidt vaak tot planten die te donker, te nat of juist te droog staan.

“`

Stevige basisplanten

“`

Basisplanten geven het paludarium volume en structuur. Gebruik bij voorkeur enkele grotere planten
in plaats van veel kleine exemplaren. Daardoor blijft het verblijf overzichtelijker.

Calathea en Goeppertia

Calathea-achtige planten hebben decoratieve bladeren en groeien graag bij hoge luchtvochtigheid.
Plaats ze in de midden- of bodemzone, waar geen felle warmtelamp rechtstreeks op het blad schijnt.

De wortels mogen licht vochtig blijven. Toch is een goede drainage nodig, omdat voortdurend
drijfnatte grond wortelproblemen kan veroorzaken.

Maranta

Maranta’s blijven meestal compacter en geven met hun brede bladeren veel beschutting. Bovendien
houden de bladeren na het sproeien goed waterdruppels vast.

Zet deze planten op een lichte plek zonder harde, directe warmte. Bij te weinig licht worden de
bladstelen lang en verliest de plant zijn compacte vorm.

Chamaedorea

Een kleine kamerpalm kan verticale structuur toevoegen. De dunne stengels zijn echter niet bedoeld
als dragende klimtakken. Combineer de palm daarom altijd met stevig hout of kurk.

Peperomia

Peperomia-soorten blijven vaak compact en passen goed op plantenplateaus. Sommige soorten verdragen
hoge luchtvochtigheid goed, zolang de wortels niet permanent nat blijven.

“`

Klim- en hangplanten voor de achterwand

“`

Klimplanten zijn geschikt om kurk, hout en achterwanden gedeeltelijk te bedekken. Daarnaast maken
ze beschutte routes tussen verschillende hoogtes.

Kruipende ficus

Ficus pumila hecht zich aan achterwanden en groeit bij voldoende licht snel. Hierdoor
ontstaat binnen korte tijd een groene bedekking.

Snoei de plant regelmatig. Anders kan hij ventilatieopeningen, sproeikoppen en andere planten
volledig overgroeien.

Dischidia

Verschillende Dischidia-soorten kunnen als hang- of klimplant worden gebruikt. Ze groeien graag
in een vochtige omgeving, maar willen meestal niet met hun wortels in drijfnatte grond staan.

Hoya

Compacte Hoya-soorten kunnen langs kurk of takken worden geleid. Geef ze helder, gefilterd licht
en een luchtig wortelmedium. Bovendien moet overtollig water gemakkelijk wegstromen.

Pothos en philodendron

Deze planten zijn sterk en groeien gemakkelijk in tropische verblijven. Ze bevatten echter
irriterende calciumoxalaten. Daarom zijn ze niet de meest voorzichtige keuze wanneer het dier
bladeren kan beschadigen of per ongeluk inslikken.

“`

Varens voor een vochtig paludarium

“`

Varens passen goed bij een vochtige bosinrichting. Ze groeien vooral goed in de midden- en
bodemzone, waar het licht gefilterd is.

Nephrolepis

Kleine cultivars van de krulvaren kunnen veel groen volume geven. Toch worden sommige varianten
uiteindelijk vrij groot. Controleer daarom de volwassen afmetingen voordat je de plant plaatst.

Vogelnestvaren

De vogelnestvaren heeft brede bladeren en vormt een duidelijke blikvanger. Plaats water niet
voortdurend in het hart van de plant, omdat stilstaand water daar problemen kan veroorzaken.

Javavaren boven en onder water

Javavaren wordt meestal als aquariumplant gebruikt. De wortelstok kan op hout of steen worden
bevestigd. Begraaf deze wortelstok niet volledig, omdat hij dan kan gaan rotten.

Kleine tropische varens

Miniatuurvarens zijn geschikt voor kleine plantenbakken en vochtige achterwanden. Ze drogen echter
sneller uit dan grotere planten. Controleer daarom regelmatig het wortelmedium.

“`

Bromelia’s in het paludarium

“`

Bromelia’s geven kleur en passen goed in de hogere en middelste zones. Veel soorten groeien
epifytisch en kunnen daarom op kurk, hout of een kleine plantenhouder worden geplaatst.

Geschikte standplaats

Geef bromelia’s helder, gefilterd licht. Plaats ze niet vlak onder een hete warmtelamp. Daarnaast
moet rondom de bladeren voldoende luchtcirculatie aanwezig blijven.

Water in de bladtrechter

Sommige bromelia’s verzamelen water tussen hun bladeren. Ververs dit water regelmatig, zodat er
geen organisch vuil langdurig in blijft staan.

Stevige bevestiging

Bevestig de plant stevig aan kurk of in een plantenhouder. Een volwassen stekelnekagaam kan een
los geplaatste bromelia gemakkelijk naar beneden trekken.

“`

Bodembedekkers en lage planten

“`

Lage planten bedekken kale bodem en zorgen voor beschutting rond wortels en schuilplaatsen.
Tegelijkertijd mag de bodem niet zo dichtgroeien dat ontlasting onzichtbaar wordt.

Fittonia

Fittonia blijft laag en houdt van een vochtige omgeving. De plant is verkrijgbaar met verschillende
bladtekeningen. Plaats hem in de bodemzone met voldoende gefilterd licht.

Pilea

Kleine Pilea-soorten kunnen tussen stenen en hout worden gebruikt. Ze groeien vaak snel en zijn
daarom gemakkelijk terug te snoeien.

Soleirolia

Slaapkamergeluk vormt een dichte groene mat. De plant vraagt echter voldoende licht en een gelijkmatig
vochtige bodem. Bovendien kan hij kleinere planten overgroeien.

Selaginella

Selaginella geeft een mosachtig uiterlijk en groeit graag op vochtige plekken. Zorg wel voor
ventilatie, omdat een permanent natte en afgesloten standplaats snel kan verslechteren.

“`

Planten voor de oeverzone

“`

De oeverzone is regelmatig nat, maar staat niet altijd volledig onder water. Daardoor zijn planten
nodig die wisselende vochtomstandigheden verdragen.

Anubias

Anubias kan op hout of steen worden bevestigd. De wortels mogen in of vlak boven het water groeien.
Begraaf de dikke wortelstok echter niet volledig.

Javavaren

Javavaren kan eveneens op hout of steen rond de waterlijn worden geplaatst. Bij voldoende
luchtvochtigheid kunnen bladeren deels boven het water groeien.

Cryptocoryne

Verschillende Cryptocoryne-soorten kunnen in nat substraat of ondiep water staan. Houd rekening
met een aanpassingsperiode wanneer de plant van onderwatergroei naar bovengrondse groei overgaat.

Kleine varens en moerasplanten

Vochtminnende varens kunnen goed langs een rustige oever groeien. Plaats ze echter niet in een
harde waterstraal, omdat de bodem dan kan wegspoelen.

“`

Planten voor het watergedeelte

“`

Waterplanten geven structuur aan het bassin en nemen voedingsstoffen op. Toch blijft filtering
nodig, omdat planten reptielenafval niet volledig kunnen verwerken.

Sterke aquariumplanten

• anubias;
• javavaren;
• cryptocoryne;
• javamos;
• waterpest bij passend licht en temperatuur;
• andere stevige planten voor het aanwezige watervolume.

Bevestiging

Zet planten stevig vast, omdat een stekelnekagaam ze tijdens het baden kan losmaken. Anubias en
javavaren kunnen bijvoorbeeld met geschikt draad of lijm aan hout en stenen worden bevestigd.

Open water behouden

Laat een deel van het wateroppervlak vrij. Hierdoor blijft het bassin bereikbaar voor drinken,
baden en onderhoud. Bovendien kan licht het water beter bereiken.

“`

Mossen in een paludarium gebruiken

“`

Mos geeft een vochtige bosuitstraling en kan op kurk, stenen en achterwanden groeien. Het is
echter niet vanzelfsprekend dat ieder mos langdurig in een warm paludarium blijft leven.

Geschikte plekken

• vochtige achterwanden buiten de warmste zone;
• stenen langs een rustige beekloop;
• koele delen van de bodem;
• hout dat regelmatig wordt beneveld;
• plekken met helder, gefilterd licht.

Sphagnum

Sphagnum kan vocht vasthouden rond plantenwortels. Gebruik het plaatselijk en niet als volledig
afgesloten natte laag. Anders kan de luchttoevoer rond de wortels afnemen.

Schimmel of mos?

Witte pluizige groei op hout is meestal schimmel en geen mos. Tijdens het indraaien komt dit vaker
voor. Verwijder overtollig materiaal en verbeter zo nodig de ventilatie.

“`

Welke planten kun je beter vermijden?

“`

Sommige planten zijn door hun giftigheid, scherpe bouw of verzorgingsbehoefte minder geschikt.
Vermijd daarnaast planten waarvan de herkomst en behandeling onbekend zijn.

Vermijd in ieder geval

• planten die recent met bestrijdingsmiddelen zijn behandeld;
• soorten met scherpe doornen;
• cactussen en stekelige vetplanten;
• planten met sterk irriterend melksap;
• kwetsbare soorten die direct afbreken;
• planten die extreem groot worden;
• soorten die permanent droge grond nodig hebben;
• planten die snel in stilstaand water rotten.

Voorzichtig met irriterende soorten

Onder andere pothos, philodendron, dieffenbachia, monstera, syngonium en sommige andere
aronskelkachtigen bevatten irriterende plantstoffen. Ze worden vaak in tropische terraria gebruikt,
maar zijn niet de meest risicoloze keuze.

Geen lelies

Gebruik geen planten uit risicovolle leliefamilies wanneer je de veiligheid niet met zekerheid
kunt beoordelen. Kies liever een plant waarvan de soortnaam en eigenschappen duidelijk bekend zijn.

“`

Nieuwe planten veilig voorbereiden

“`

Zet een pas gekochte kamerplant niet direct in het paludarium. De plant kan namelijk resten van
pesticiden, kunstmest, slakken of andere ongewenste organismen bevatten.

Quarantaine voor planten

Houd nieuwe planten indien mogelijk enkele weken apart. Daardoor kun je plagen zoals spint,
trips, rouwvliegjes en wolluis eerder herkennen.

Bladeren reinigen

Spoel alle bladeren en stengels zorgvuldig af met lauw water. Besteed extra aandacht aan
bladoksels en de onderzijde van het blad.

Wortels controleren

Haal de plant uit de kweekpot en verwijder zo veel mogelijk oude potgrond. Spoel daarna de wortels
voorzichtig schoon. Knip rotte of beschadigde worteldelen weg met schoon gereedschap.

Herstellen voor plaatsing

Laat een kwetsbare plant eerst herstellen in schone, veilige grond. Plaats hem pas in het
paludarium wanneer nieuwe groei zichtbaar is.

“`

Potgrond en meststoffen verwijderen

“`

Gewone kwekersgrond kan kunstmestkorrels, bevochtigingsmiddelen en bestrijdingsmiddelen bevatten.
Daarom is het verstandig om deze aarde grotendeels te verwijderen.

Geschikt plantensubstraat

Gebruik een luchtige mix die vocht vasthoudt en overtollig water afvoert. Mogelijke bestanddelen
zijn terrariumaarde, kokosvezel, fijne schors, sphagnum en een luchtig drainagemateriaal.

Geen gesloten natte plantenpot

Water moet via afvoergaten uit de plantenhouder kunnen lopen. Anders blijven de wortels permanent
onder water staan. Laat het afvoerwater bovendien naar de drainagelaag of het watergedeelte lopen,
zonder dat aarde wordt meegespoeld.

“`

Plantenbakken in de achterwand

“`

Ingebouwde plantenbakken maken het mogelijk om begroeiing op verschillende hoogtes aan te brengen.
Ze moeten echter groot genoeg zijn voor de wortels en bereikbaar blijven voor onderhoud.

Afwatering

Maak meerdere kleine afvoergaten aan de onderzijde. Bedek deze vervolgens met waterdoorlatend gaas,
zodat het substraat niet wegspoelt.

Voldoende wortelruimte

Kleine varens en bromelia’s hebben minder ruimte nodig dan palmen of grote calathea’s. Kies daarom
eerst de plant en bepaal daarna de maat van de houder.

Bereikbaarheid

Plaats geen plantenbak achter een permanente takconstructie wanneer je er later niet meer bij kunt.
Bladeren, wortels en substraat moeten zo nodig kunnen worden verwijderd.

“`

Planten veilig in het paludarium plaatsen

“`

Planten moeten stevig staan en mogen belangrijke klimroutes niet blokkeren. Bovendien moet de
stekelnekagaam altijd uit dichte begroeiing kunnen ontsnappen.

Rond klimtakken

Gebruik bladeren om takken gedeeltelijk af te schermen. Laat echter voldoende open ruimte over
om te zitten en te draaien. Een plant mag de afstand tot een warmtelamp niet ongemerkt verkleinen.

Rond het water

Houd uitklimtakken vrij van slappe stengels en drijvende planten. Zo kan het dier vanuit ieder
deel van het bassin gemakkelijk aan land komen.

Bij deuren en ventilatie

Snoei planten rond schuifruiten, scharnieren en ventilatiestroken. Anders kunnen bladeren klemraken
of de luchtstroom verminderen.

Rond sproeikoppen

Richt sproeikoppen langs of over de bladeren. Plaats geen snelgroeiende plant direct voor de
sproeier, omdat de waterverdeling dan binnen korte tijd verandert.

“`

Verlichting voor paludariumplanten

“`

Een UVB-lamp en warmtelamp leveren meestal niet voldoende zichtbaar licht voor krachtige
plantengroei. Daarom is aanvullende ledverlichting vaak noodzakelijk.

Lichtkleur

Een daglichtkleur van ongeveer 5.500 tot 6.500 kelvin geeft een natuurlijke uitstraling. Toch
zegt de kleurtemperatuur niet alles over de werkelijke hoeveelheid licht.

Lichtsterkte

In een hoog paludarium neemt de hoeveelheid licht richting de bodem sterk af. Gebruik daarom een
voldoende krachtige ledbar en plaats lichtminnende planten hoger in het verblijf.

Schaduw behouden

Maak het verblijf niet overal even fel. Stekelnekagamen moeten kunnen kiezen tussen helder licht,
gefilterd licht en volledige schaduw.

Lichtduur

Laat de plantenverlichting ongeveer gelijklopen met het dagritme van de stekelnekagaam. Een
lichtduur van ongeveer twaalf uur per dag is meestal een praktisch uitgangspunt.

“`

Water geven en sproeien

“`

Een hoge luchtvochtigheid betekent niet automatisch dat de wortels voldoende water krijgen.
Controleer daarom het substraat rond iedere plant afzonderlijk.

Sproeien op bladeren

Sproeien maakt drinkdruppels en verhoogt tijdelijk de luchtvochtigheid. Toch hoeft niet iedere
plant voortdurend druipnat te blijven.

Water bij de wortels

Planten in verhoogde bakken kunnen sneller uitdrogen. Geef deze daarom indien nodig afzonderlijk
water. Controleer vervolgens of het overtollige water goed wegloopt.

Opdroogmomenten

Laat bladeren en oppervlakken tussen sproeibeurten gedeeltelijk opdrogen. Daardoor verklein je
de kans op schimmel, bladvlekken en rottende groeipunten.

“`

Bemesting in een paludarium met dieren

“`

Wees terughoudend met plantenvoeding. Meststoffen kunnen namelijk in de bodem, drainage of het
watergedeelte terechtkomen.

Geen mestkorrels in bereik

Gebruik geen losse kunstmestkorrels op het bodemoppervlak. Een voedseldier kan ermee in aanraking
komen, waarna de stekelnekagaam het korreltje per ongeluk binnenkrijgt.

Zeer beperkt en gericht

Wanneer bemesting nodig is, behandel planten bij voorkeur buiten het verblijf. Spoel het substraat
daarna goed door en plaats de plant pas terug wanneer er geen resten aanwezig zijn.

Voedingsstoffen uit het systeem

In een ouder bioactief paludarium ontstaan voedingsstoffen uit bladresten en bodemleven. Toch
moet vervuiling worden voorkomen. Meer afval is namelijk geen veilige vervanging voor plantenvoeding.

“`

Planten snoeien en onderhouden

“`

Regelmatig snoeien houdt klimroutes, ventilatie en verlichting vrij. Bovendien stimuleert snoei
vaak een compacte plantengroei.

Verwijder beschadigde bladeren

Knip gele, rotte of sterk beschadigde bladeren weg. Laat geen grote hoeveelheden plantenafval in
het water of op de vochtige bodem liggen.

Houd techniek bereikbaar

Controleer maandelijks of planten voor pompen, sproeiers, sensoren of ventilatieopeningen groeien.
Snoei ze terug voordat de werking wordt beïnvloed.

Gebruik schoon gereedschap

Maak snoeischaren voor en na gebruik schoon. Daardoor verklein je de kans dat schimmels of plagen
tussen planten worden verspreid.

Was irriterend plantensap weg

Komt bij het snoeien wit of helder sap vrij, verwijder de plant dan tijdelijk of scherm de plek
af. Spoel gemorst sap weg voordat het dier terug bij de plant kan.

“`

Veelvoorkomende problemen met paludariumplanten

“`

Gele bladeren

Gele bladeren kunnen ontstaan door te veel water, te weinig licht of wortelproblemen. Controleer
daarom eerst het substraat en de drainage.

Bruine bladranden

Bruine randen kunnen wijzen op uitdroging, zoutophoping of directe hitte. Verplaats de plant
eventueel verder van de warmtelamp.

Lange en slappe groei

Lange bladstelen en grote afstanden tussen nieuwe bladeren wijzen vaak op te weinig licht. Plaats
de plant hoger of verbeter de dagverlichting.

Wortelrot

Een muffe geur, zachte stengels en zwarte wortels passen bij te natte omstandigheden. Verwijder
aangetaste wortels en verbeter vervolgens de afwatering.

Schimmel op de bodem

Een kleine hoeveelheid schimmel kan tijdens het indraaien voorkomen. Veel schimmel wijst echter
vaak op overtollig organisch materiaal, weinig ventilatie of permanent natte omstandigheden.

Rouwvliegjes

Rouwvliegjes ontwikkelen zich gemakkelijk in langdurig nat substraat. Verwijder rottend materiaal
en laat geschikte delen van de bodem iets meer opdrogen.

Spint of trips

Isoleer aangetaste planten indien mogelijk. Gebruik niet zomaar chemische bestrijdingsmiddelen
in een verblijf met reptielen, bodemleven en waterdieren.

“`

Voorbeeld van een beplantingsplan

“`

Onderstaand plan kan als inspiratie dienen voor een hoog paludarium. Pas het aantal planten aan
de beschikbare ruimte en verlichting aan.

Laat tussen de planten meerdere open zichtlijnen en klimroutes bestaan. Zo blijft het dier goed
te observeren en blijft de inrichting onderhoudsvriendelijk.

“`

Stappenplan: een paludarium beplanten

“`

1. Maak een plattegrond.
   Verdeel het verblijf in lichte, beschaduwde, droge, vochtige en natte zones.
2. Kies planten per standplaats.
   Let op lichtbehoefte, vochtbehoefte en uiteindelijke grootte.
3. Controleer de veiligheid.
   Vermijd scherpe, sterk giftige of met pesticiden behandelde planten.
4. Zet nieuwe planten apart.
   Controleer ze op insecten, slakken, schimmel en andere problemen.
5. Verwijder de oude potgrond.
   Spoel bladeren en wortels voorzichtig schoon.
6. Verpot in veilig substraat.
   Gebruik een luchtig mengsel zonder kunstmest of bestrijdingsmiddelen.
7. Plaats eerst de grote basisplanten.
   Houd deuren, klimroutes en techniek vrij.
8. Voeg klimplanten toe.
   Leid ze langs kurk en takken zonder ventilatieopeningen te blokkeren.
9. Beplant de bodemzone.
   Laat voldoende open plekken over voor controle en schoonmaak.
10. Richt de oeverzone in.
    Zorg dat planten de uitklimroutes niet hinderen.
11. Voeg waterplanten toe.
    Zet ze stevig vast en houd een deel van het wateroppervlak open.
12. Controleer de verlichting.
    Zorg dat ook de lagere planten voldoende licht ontvangen.
13. Test de sproei-installatie.
    Controleer of iedere plant voldoende water krijgt zonder drijfnat te blijven.
14. Laat de planten wortelen.
    Geef de beplanting bij voorkeur enkele weken voordat het dier wordt geplaatst.
15. Snoei waar nodig.
    Herstel open routes en controleer de afstand tot lampen.

“`

Veelgemaakte fouten met paludariumplanten

“`

1. Planten direct uit de winkel plaatsen:
   hierdoor kunnen pesticiden, kunstmest en plagen in het paludarium komen.
2. Geen soortnaam controleren:
   zonder juiste identificatie kun je veiligheid en verzorging moeilijk beoordelen.
3. Alle planten in dezelfde bodem zetten:
   niet iedere soort verdraagt permanent vochtige grond.
4. Te weinig drainage gebruiken:
   hierdoor blijven wortels voortdurend nat en kan wortelrot ontstaan.
5. Alle planten onderin plaatsen:
   in een hoog paludarium bereikt daar vaak onvoldoende licht de bladeren.
6. Alleen een UVB-lamp gebruiken:
   deze levert meestal onvoldoende zichtbaar licht voor sterke plantengroei.
7. Het paludarium volledig dicht laten groeien:
   daardoor verdwijnen klimroutes, zichtlijnen en onderhoudsruimte.
8. Planten als dragende klimstructuur gebruiken:
   stengels en wortels kunnen afbreken of loskomen.
9. Geen rekening houden met volwassen grootte:
   kleine winkelplanten kunnen later een groot deel van het verblijf innemen.
10. Scherpe bromelia’s langs routes plaatsen:
    harde bladranden kunnen het dier beschadigen.
11. Pothos of philodendron automatisch veilig noemen:
    deze planten bevatten irriterende plantstoffen.
12. Te veel water geven:
    hoge luchtvochtigheid betekent niet dat de bodem voortdurend verzadigd moet zijn.
13. Geen opdroogmomenten toelaten:
    bladeren en oppervlakken blijven daardoor langdurig nat.
14. Losse mestkorrels gebruiken:
    deze kunnen in het water of bij voedseldieren terechtkomen.
15. Planten voor ventilatieopeningen laten groeien:
    hierdoor neemt de luchtverversing af.
16. Sproeikoppen laten overgroeien:
    de waterverdeling verandert en sommige zones blijven te droog.
17. Afgestorven bladeren laten liggen:
    rottend materiaal verhoogt de vervuiling van bodem en water.
18. Chemische bestrijdingsmiddelen gebruiken:
    resten kunnen schadelijk zijn voor het reptiel, bodemleven en waterdieren.
19. Plantenbakken onbereikbaar inbouwen:
    vervangen of verpotten wordt daardoor bijna onmogelijk.
20. Geen rekening houden met de warmtelamp:
    bladeren kunnen verbranden of het dier kan via planten te dicht bij de lamp klimmen.

“`

Veelgestelde vragen over paludariumplanten

“`

Welke planten zijn geschikt voor een stekelnekagaampaludarium?

Onder andere maranta, calathea, fittonia, Pilea, kleine varens, compacte bromelia’s, peperomia,
anubias en javavaren kunnen geschikt zijn. Stem iedere soort wel af op de beschikbare standplaats.

Kan ik gewone kamerplanten gebruiken?

Ja, sommige tropische kamerplanten zijn geschikt. Verwijder echter eerst alle oude potgrond en
controleer de plant op pesticiden, meststoffen en plagen.

Is pothos veilig voor stekelnekagamen?

Pothos wordt veel in terraria gebruikt, maar bevat irriterende calciumoxalaatkristallen. Kies
voor maximale voorzichtigheid liever een niet-irriterend alternatief.

Is philodendron geschikt?

Philodendron groeit goed bij tropische omstandigheden, maar bevat eveneens irriterende
calciumoxalaten. Gebruik de plant daarom niet zonder een bewuste risicoafweging.

Welke planten kunnen bij het water staan?

Anubias, javavaren, cryptocoryne en verschillende kleine varens kunnen rond de oeverzone worden
gebruikt. Let daarbij op de exacte vochtbehoefte van iedere soort.

Welke planten kunnen volledig onder water?

Onder andere anubias, javavaren, cryptocoryne en javamos kunnen als aquariumplant worden gebruikt.
De geschiktheid hangt daarnaast af van licht, waterkwaliteit en temperatuur.

Hebben de planten een speciale ledlamp nodig?

In een hoog en dichtbegroeid paludarium is aanvullende plantenverlichting meestal sterk aan te
raden. Een UVB-lamp alleen levert doorgaans onvoldoende zichtbaar licht.

Hoe lang moet de plantenverlichting branden?

Laat de ledverlichting ongeveer gelijklopen met het dagritme van het dier. Circa twaalf uur per
dag is een praktisch uitgangspunt.

Moet ik planten bemesten?

Bemest alleen wanneer dat echt nodig is. Behandel een plant bij voorkeur buiten het verblijf en
voorkom dat meststoffen in de bodem of het watergedeelte terechtkomen.

Waarom worden de bladeren geel?

Mogelijke oorzaken zijn te veel water, te weinig licht, wortelrot of een tekort aan voedingsstoffen.
Controleer eerst de drainage en standplaats.

Waarom groeien mijn planten lang en slap?

Dit wijst vaak op onvoldoende licht. Verplaats de plant naar een lichtere zone of verbeter de
ledverlichting.

Kunnen planten de luchtvochtigheid regelen?

Planten ondersteunen een vochtig microklimaat, maar vervangen geen sproei-installatie, ventilatie
of meetapparatuur.

Hoe voorkom ik wortelrot?

Gebruik een luchtig substraat, afvoergaten en een goede drainagelaag. Laat daarnaast geschikte
delen van de bodem tussen gietbeurten iets opdrogen.

Hoeveel planten heb ik nodig?

Gebruik voldoende planten voor beschutting, maar laat open klimroutes en zichtlijnen bestaan.
Enkele grotere basisplanten met kleinere aanvullingen werken vaak beter dan veel losse plantjes.

Wanneer kan het dier bij de nieuwe planten?

Laat planten bij voorkeur eerst aanslaan en wortelen. Daardoor staan ze steviger en kun je eventuele
plagen of problemen ontdekken voordat de stekelnekagaam wordt geplaatst.

“`

Samenvatting

“`

Levende planten bieden stekelnekagamen beschutting, drinkdruppels en verschillende microklimaten.
Kies iedere plant daarom op basis van de standplaats, lichtsterkte, vochtigheid en uiteindelijke
grootte.

Gebruik stevige basisplanten in de middenzone, klimplanten rond de achterwand en lage planten op
de bodem. Rond het water zijn anubias, javavaren en verschillende vochtminnende soorten bruikbaar.

Bereid nieuwe planten zorgvuldig voor. Verwijder de oorspronkelijke potgrond, spoel bladeren en
wortels schoon en controleer op bestrijdingsmiddelen en plagen.

Zorg bovendien voor goede drainage, voldoende ledverlichting en regelmatige snoei. Houd techniek,
ventilatieopeningen, klimroutes en uitklimplekken altijd vrij.

Wees ten slotte voorzichtig met pothos, philodendron en andere planten met irriterende plantensappen.
Een veelgebruikte terrariumplant is namelijk niet automatisch volledig onschadelijk.

“`